Origineel onderzoek · Oktober 2026
AI-radar MKB Nederland 2026: welke bronnen citeert Gemini?
Wij stelden 7 sectoren 44 keer dezelfde koopgerichte vragen aan Gemini met Google Search grounding, tussen 25 augustus 2026 en 8 oktober 2026. Op de 378 Nederlandstalige antwoorden citeerde Gemini gemiddeld 9,3 bronnen per antwoord. In 6,3% van de antwoorden stond geen enkel Nederlands domein tussen die bronnen, en het eigen domein van de gemeten site werd in 16,9% van de antwoorden genoemd. Een week later kwam 56,2% van de bronnen bij dezelfde vraag terug.
Kerncijfers
Vijf cijfers uit 378 antwoorden
Hoofdcijfers gelden voor Nederlandstalige vragen. Eén sector (reisorganisatie, 56 antwoorden) stelde Engelstalige vragen; die staat in de sectortabel maar vertekent het .nl-aandeel en is uit de hoofdcijfers gelaten.
9,3
bronnen per antwoord
Gemiddeld aantal geciteerde domeinen in 378 antwoorden.
6,3%
zonder één Nederlands domein
24 van 378 antwoorden citeerden geen enkel .nl-domein.
65,5%
van de bronnen is .nl
Daarnaast 22,8% .com en 11,6% overige domeinen.
16,9%
eigen domein genoemd
Het gemeten eigen domein werd in 64 antwoorden genoemd.
56,2%
zelfde bron volgende week
Aandeel bronnen dat bij dezelfde vraag ook een week later terugkomt (254 weekparen).
Wie wordt geciteerd
Top 10 geciteerde domeinen
Het meest geciteerde domein, trustoo.nl, stond in 14,8% van alle Nederlandstalige antwoorden (56 van 378). Het eigen domein van de gemeten site is niet meegeteld. In totaal kwamen 907 verschillende domeinen voorbij.
| # | Domein | Antwoorden | Aandeel |
|---|---|---|---|
| 1 | trustoo.nl | 56 | 14,8% |
| 2 | izaa.nl | 55 | 14,6% |
| 3 | trustpilot.com | 53 | 14% |
| 4 | qasa.nl | 52 | 13,8% |
| 5 | tielemankeukens.nl | 42 | 11,1% |
| 6 | werkspot.nl | 40 | 10,6% |
| 7 | keukenspecialisten.nl | 35 | 9,3% |
| 8 | reddit.com | 34 | 9% |
| 9 | abedini.nl | 32 | 8,5% |
| 10 | keukenconcurrent.nl | 30 | 7,9% |
Per sector
7 sectoren, 7 beelden
In 3 van de 6 Nederlandstalige sectoren werd het eigen domein in geen enkel antwoord genoemd; in 3 sectoren wel. De sector AI-bureau (B2B) had het hoogste aandeel antwoorden zonder Nederlands domein (25%).
| Sector | Runs | Antwoorden | Eigen domein genoemd | Eigen domein bron | Bronnen per antwoord | Zonder .nl | Aandeel .nl | Zelfde bron volgende week |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| AI-bureau (B2B) | 7 | 64 | 0% | 0% | 9,6 | 25% | 31,1% | 47% |
| reclamebureau | 7 | 70 | 40% | 40% | 9,7 | 0% | 81,9% | 55,1% |
| voertuigtracking | 7 | 70 | 31,4% | 27,1% | 9,2 | 7,1% | 43,9% | 60,5% |
| reisorganisatie * | 7 | 56 | 0% | 0% | 10 | 98,2% | 0,4% | 58% |
| keukens (lead-platform) | 10 | 118 | 11,9% | 25,4% | 8,6 | 2,5% | 80,6% | 62,2% |
| lokale diensten (lead-platform) | 2 | 16 | 0% | 0% | 10,2 | 0% | 77,3% | 58,8% |
| renovatie (lead-platform) | 4 | 40 | 0% | 0% | 10,4 | 0% | 82,5% | 54,1% |
* Engelstalige vragen; niet meegeteld in de hoofdcijfers. Sectornamen zijn geanonimiseerd. De meetperiode per sector staat in de dataset.
Meest geciteerde domeinen per sector
AI-bureau (B2B)
64 antwoorden, 25 augustus 2026 tot 6 oktober 2026
- ploko.nl 12x, 18,8%
- withallo.com 10x, 15,6%
- aireceptionists.io 8x, 12,5%
- goodfirms.co 8x, 12,5%
- growguide.ai 8x, 12,5%
Voorbeeldvragen: "Wat is de beste aanbieder voor ai automatisering mkb?" en "Welk bedrijf raad je aan voor ai automatisering mkb in Nederland?"
reclamebureau
70 antwoorden, 25 augustus 2026 tot 6 oktober 2026
- bosmanreklame.com 25x, 35,7%
- nul10reclame.nl 25x, 35,7%
- objektreclame.nl 25x, 35,7%
- magneet.com 16x, 22,9%
- benikzichtbaar.nl 13x, 18,6%
Voorbeeldvragen: "Wat is de beste aanbieder voor reclamebureau rotterdam?" en "Welk bedrijf raad je aan voor reclamebureau rotterdam in Rotterdam?"
voertuigtracking
70 antwoorden, 25 augustus 2026 tot 6 oktober 2026
- radius.com 27x, 38,6%
- webfleet.com 22x, 31,4%
- fleetgo.nl 19x, 27,1%
- routevision.com 17x, 24,3%
- trackjackeurope.com 17x, 24,3%
Voorbeeldvragen: "Wat is de beste aanbieder voor gps tracker auto zakelijk?" en "Welk bedrijf raad je aan voor gps tracker auto zakelijk in Nederland?"
reisorganisatie
56 antwoorden, 25 augustus 2026 tot 6 oktober 2026
- cappadociaballoonticket.com 41x, 73,2%
- royalballoon.com 38x, 67,9%
- anitabeyondthesea.com 35x, 62,5%
- turkeytravelplanner.com 34x, 60,7%
- myturkeyadventure.com 27x, 48,2%
Voorbeeldvragen: "What is the best provider for packing checklist?" en "Which company would you recommend for packing checklist?"
keukens (lead-platform)
118 antwoorden, 25 augustus 2026 tot 8 oktober 2026
- izaa.nl 55x, 46,6%
- qasa.nl 52x, 44,1%
- tielemankeukens.nl 42x, 35,6%
- keukenspecialisten.nl 35x, 29,7%
- abedini.nl 32x, 27,1%
Voorbeeldvragen: "Wat is de beste aanbieder voor keuken kopen tips?" en "Welk bedrijf raad je aan voor keuken kopen tips in Nederland?"
lokale diensten (lead-platform)
16 antwoorden, 29 september 2026 tot 6 oktober 2026
- trustoo.nl 15x, 93,8%
- werkspot.nl 9x, 56,3%
- consumentenbond.nl 8x, 50%
- trustpilot.com 7x, 43,8%
- goudengids.nl 4x, 25%
Voorbeeldvragen: "Wat is de beste aanbieder voor schoonmaakbedrijf zoeken?" en "Welk bedrijf raad je aan voor schoonmaakbedrijf zoeken in Nederland?"
renovatie (lead-platform)
40 antwoorden, 15 september 2026 tot 6 oktober 2026
- werkspot.nl 31x, 77,5%
- trustoo.nl 30x, 75%
- olifantbouw.nl 16x, 40%
- arteaannemersbedrijf.nl 12x, 30%
- bauwerken.nl 12x, 30%
Voorbeeldvragen: "Wat is de beste aanbieder voor renovatie offerte aanvragen?" en "Welk bedrijf raad je aan voor renovatie offerte aanvragen in Rotterdam?"
Stabiliteit
Hoe vast liggen de bronnen?
Voor 84 vragen vergeleken wij de bronnenlijst van een week met die van de week erna (254 weekparen). Van de 2.413 domeinen in de eerste week stond 1.357 (56,2%) ook in de tweede week in de lijst. Een vermelding in Gemini is dus geen vaste plek: de bronnenlijst wisselt van week tot week.
Methodologie
Zo is gemeten
- Engine: Gemini met Google Search grounding. 2 runs met een andere engine zijn niet meegeteld.
- Periode: 25 augustus 2026 tot en met 8 oktober 2026, wekelijks; 44 runs in 7 sectoren, 434 antwoorden in totaal.
- Vragen: koopgerichte vragen in de vorm "Wat is de beste aanbieder voor ...?" en "Welk bedrijf raad je aan voor ... in Nederland?". Per sector een vaste lijst; de lijst groeide in de loop van de meetperiode.
- Tellen: een antwoord telt één keer per domein, ook als Gemini dat domein meerdere keren noemt. Het eigen domein van de gemeten site is uit alle domeinstatistieken gehaald.
- Stabiliteit: per vraag de laatste run per kalenderweek; voor elk paar opeenvolgende weken het aandeel domeinen uit de eerste week dat ook in de tweede week staat.
- Onderzoeker: Aanloop AI, een GEO-bureau. Zie ook de methodologie van ons adoptieonderzoek.
Beperkingen
- Eén engine. Andere assistenten kunnen andere bronnen kiezen.
- Google-grounded: Gemini haalt bronnen uit Google Search, dus de uitkomst volgt deels de Nederlandse zoekresultaten.
- Kleine steekproef: 434 antwoorden, per sector tussen 16 en 118. Sectorverschillen zijn indicatief, geen statistische toets.
- Eigen sites: de gemeten sites zijn van Aanloop AI en gelieerde projecten. Sectorkeuze en vraagformulering kunnen daardoor vertekenen, en "eigen domein genoemd" zegt iets over deze specifieke sites, niet over de sector.
- Ongelijke meetduur: sectoren hebben tussen 2 en 10 runs. Eén sector draaide meerdere runs op dezelfde dag.
- Het zijn alleen geciteerde domeinen. Wij hebben niet beoordeeld of een bron inhoudelijk klopt.
Open data
Download en citeer
De geaggregeerde dataset is vrij te gebruiken onder CC BY 4.0. Per sector bevat hij aantallen en percentages, top geciteerde domeinen, TLD-verdeling en stabiliteit, plus twee voorbeeldvragen per sector. Ruwe antwoorden publiceren wij niet.
Bronvermelding
AI-radar MKB Nederland van Aanloop AI, editie oktober 2026, https://aanloopai.nl/onderzoek/ai-radar-mkb-nederland-2026/
Veelgestelde vragen
Over dit onderzoek
Wat is de AI-radar MKB Nederland?
Een meting van 44 wekelijkse runs waarin 7 Nederlandse sectoren hun koopgerichte vragen stelden aan Gemini met Google Search grounding (25 augustus 2026 tot 8 oktober 2026). Per antwoord registreren wij welke domeinen als bron worden geciteerd en of het eigen domein wordt genoemd. De volledige geaggregeerde dataset is open onder CC BY 4.0.
Hoeveel bronnen citeert Gemini per antwoord?
Gemiddeld 9,3 domeinen per antwoord op Nederlandstalige vragen (378 antwoorden). In 6,3% van de antwoorden stond geen enkel .nl-domein tussen de bronnen. Van alle geciteerde domeinen was 65,5% een .nl-domein.
Zijn deze cijfers representatief voor alle AI-assistenten?
Nee. Deze editie meet één engine (Gemini met Google Search grounding) en eigen sites van Aanloop AI en gelieerde projecten, in 7 sectoren. De uitkomsten zeggen iets over hoe Gemini deze vragen beantwoordde in de meetperiode, niet over ChatGPT, Perplexity of Claude, en niet over elk MKB-bedrijf. 2 runs met een andere engine zijn bewust niet meegeteld.
Mag ik de cijfers gebruiken en hoe citeer ik ze?
Ja, onder CC BY 4.0. Gebruik deze bronvermelding: AI-radar MKB Nederland van Aanloop AI, editie oktober 2026, https://aanloopai.nl/onderzoek/ai-radar-mkb-nederland-2026/. De dataset is te downloaden als JSON op https://aanloopai.nl/onderzoek/ai-radar-mkb-nederland-2026.json.
Wilt u weten welke bronnen AI-assistenten bij uw eigen vragen noemen? Vraag de gratis AI-scan aan, of bekijk ons overige onderzoek.